Wij maken gebruik van cookies om de website gebruiksvriendelijker te maken. Meer informatie.

X

Leefbaar loon: aanpak en nulmeting

De kern van de doelstelling ligt in het meten van de sociale impact van onze beleggingen in de kledingindustrie. Daarom heeft het Impact Centre Erasmus (ICE) zijn expertise ter beschikking gesteld. ICE gebruikt zijn wetenschappelijke kennis om samen met organisaties meer grip te krijgen op de realisatie van hun maatschappelijke ambities door vanuit impact te denken, door impact te meten en door op impact te sturen.

Samen met ASN Bank voerde ICE in 2016 een nulmeting uit bij de veertien kledingbedrijven in het ASN Beleggingsuniversum. De meting leverde niet alleen inzichten in de huidige situatie op, maar hielp ook om het langetermijndoel te formuleren.

Open source

Het meten van sociale impact is nog in de pioniersfase. Wij hebben als belangrijke randvoorwaarde van het langetermijndoel gesteld dat de ontwikkelde methodiek toegankelijk moet zijn voor andere geïnteresseerden. Ook het Impact Centre Erasmus is ervan overtuigd dat het van belang is om niet alleen de uitkomsten, maar vooral de weg ernaartoe te delen. Zo bouwen wij mee aan de collectieve kennis over leefbaar loon en aan de kennis over sociale-impactmeting.

Nulmeting

Met de nulmeting brachten we in kaart waar de veertien kledingbedrijven op dat moment stonden. Bij deze meting hebben we de volgende keuzes gemaakt:

  • We hebben ons gebaseerd op deskresearch en gegevens die we rechtstreeks van de bedrijven kregen in telefonische en e-mailcontacten.

  • We hebben zowel het beleid als de praktijk van de bedrijven beoordeeld.

  • We hebben ons beperkt tot de activiteiten van de bedrijven in de vijfentwintig landen die de meeste kleding en textiel produceren, zoals aangewezen door de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO).

  • Wij hebben de productie door de bedrijven zelf en hun eerstelijnsleveranciers onderzocht.

De nulmeting, de uitkomsten en onze conclusies hebben we gepubliceerd in een rapport.

Scores en reacties

Onze eerste vraag was: hebben bedrijven een visie op en/of een doel voor leefbaar loon, en is dat verankerd in beleid en procedures? Beleid is de eerste stap om te komen tot betaling van een leefbaar loon. We hebben hierbij ook beoordeeld hoe transparant bedrijven erover zijn, want rekenschap aan stakeholders is een belangrijk startpunt voor veranderingen. Dit onderzoek resulteerde in rapportkaarten per bedrijf.

Vervolgens stuurden we elk bedrijf zijn eigen rapportkaart. Dat leidde tot contacten met bedrijven die in eerste instantie niet hadden gereageerd op onze verzoeken om informatie. Uiteindelijk hebben we met alle veertien bedrijven contact gehad. Zij gaven waardevolle reacties op het onderzoek.

Onze vragen aan bedrijven om informatie voor de nulmeting leidden tot gesprekken over het onderzoek en over het beleid van bedrijven. Op ons rapport kregen we positieve reacties van Esprit en Adidas. Esprit zegde zelfs al toe zijn beleid aan te passen.

Het rapport bevat rapportkaarten per bedrijf. Voor elk bedrijf hebben we een totaalscore berekend. Deze scores hebben alleen betrekking op de visie, het beleid, de implementatie en transparantie van de bedrijven. Ze zeggen niets over het loon dat ze in de praktijk betalen.

Bedrijf

Score (0-5)

H&M

4,00

Puma

3,86

Adidas

3,50

Inditex

3,42

M&S

3,40

Esprit

3,28

Gildan

3,25

Asos

3,10

KappAhl

2,86

Nike

2,60

Gap

2,43

ASICS

2,30

Lojas Renner

1,14

Amer Sports

1,10

    Belangrijkste conclusies

    Dit waren de belangrijkste conclusies die we uit de nulmeting trokken:

    • Voor twaalf van de veertien bedrijven was leefbaar loon geen nieuw begrip. Wel gebruikten ze soms andere begrippen en definities, zoals eerlijk loon (fair wage) en eerlijk leefbaar loon (fair living wage).

    • De meeste bedrijven werken samen met initiatieven op het gebied van leefbaar loon, zoals de Fair Labour Association (FLA), het Ethical Trading Initiative (ETI) of het ACT-Process.

    • Vijf bedrijven zien collectieve onderhandelingen – onder meer over lonen – als een belangrijke strategie om een leefbaar loon te realiseren.

    • Negen bedrijven zeggen in hun beleid (of via initiatieven waarbij zij zijn aangesloten) dat zij het gemiddelde loon in de bedrijfstak betalen als dit hoger is dan het minimumloon.

    Praktijkervaringen

    Informatie over hoe bedrijven in de praktijk omgaan met leefbaar loon, bleek heel lastig te achterhalen. Om de praktijk bij de veertien bedrijven inzichtelijk te maken, hebben we voor elk bedrijf geïnventariseerd in welke landen het kleding en schoenen produceert. In het rapport hebben we van alle 25 productielanden informatie opgenomen over het minimumloon, het gemiddelde loon in de bedrijfstak en het leefbare loon.

    Enkele conclusies over de praktijk:

    • Vijf bedrijven kunnen een grote stap naar leefbaar loon maken door het gemiddelde loon in de bedrijfstak te gaan betalen als dat hoger ligt dan het minimumloon.

    • Lang niet alle bedrijven zijn transparant over de locaties en activiteiten van hun toeleveranciers.

    • Het is lastig om accurate informatie te achterhalen over het aantal productiemedewerkers in de keten, de betaalde lonen, het type contract, het type productie en het productievolume per land en/of de productielocatie.

    Toekomst

    Uit de nulmeting bleek dat de gemiddelde score van de veertien bedrijven 2,87 was. We streven ernaar dat deze score in 2018 is verbeterd met tien procent tot 3,16. In 2017 starten we daartoe de dialoog met de veertien kledingbedrijven in ons beleggingsuniversum. We werken daarbij samen met Triodos Bank.

    De methodiek die wij ontwikkeld hebben voor de nulmeting, is het startpunt voor metingen om de voortgang van de kledingsector te monitoren. We verwachten dat het over een paar jaar gemakkelijker is om informatie over de praktijk te achterhalen. Daarom willen we onze methodiek aanscherpen. We zijn van plan om samen met het Impact Centre Erasmus in 2018 een vervolgmeting uit te voeren. Wij verwachten dat deze meer inzichten over de praktijk bij de kledingbedrijven oplevert, evenals informatie over hun voortgang op het gebied van leefbaar loon.